Zuivelfabriek bij landgoed de Wiersse gemeentelijk monument

De eigenaren van landgoed de Wiersse bij Vorden wilde het zelf graag: de monumentenstatus voor de zuivelfabriek op het landgoed.  Om twee redenen: dan kan ze subsidies aanvragen en voorkomen dat nieuwe bewoners gekke dingen doen met de woningen.

Het was in de tijd van de industriële revolutie. Toen de allereerste auto’s verschenen. In 1897 bouwden pachters op landgoed De Wiersse een boterfabriek. Eerst nog handmatig aangedreven, maar binnen een paar jaar stond er een stoommachine.

Dat verhaal van die tijd is redelijk goed behouden gebleven in de gebouwen. Dus toen stichting Landgoed de Wiersse de monumentenstatus aanvroeg bij de gemeente Bronckhorst, kreeg ze medewerking. De status van gemeentelijk monument is rond.

Bij de fabriek staan ook nog paardenstallen. Op andere plekken verdwenen die vaak zodra machines het werk overnamen en er ruimte nodig was voor een ketelhuis. Op De Wiersse niet: hier is de paardenschuur behouden gebleven.Net als de fabrieksschoorsteen. „Die staat bijna op omvallen. En dan is het echt de keus, wat doe je”, zegt Aart Jonkers van de stichting. „Aan een schoorsteen kun je niet verdienen, maar restaureren kost een ton. En subsidies krijg je alleen met een monumentenstatus.”

Een andere reden om de status aan te vragen, is het feit dat de boterfabriek bewoond gaat worden. Drie jaar geleden kwam dat plan om er vijf woningen te realiseren. Nu is het papierwerk rond, en binnen anderhalf jaar zullen de woningen op de markt komen.